De doelstelling van multidimensionele behandelprogramma's is primair niet gericht op pijnvermindering. Hoofddoel is het verbeteren van de kwaliteit van leven. Dit breed begrip bestaat uit meerdere dimensies. Algemene gezondheidsbeleving, functionele status (zowel fysiek als psychologisch) zijn onderdelen van de kwaliteit van leven. Doel is het verminderen van de gevolgen van langdurige pijn.
Concreet richt de behandeling zich enerzijds op een reconceptualisatie van pijncognities. De patiënt moet inzicht krijgen in alle factoren die bij pijn een rol spelen. Anderzijds krijgt de patiënt mentale, fysieke en sociale vaardigheden aangeleerd waardoor hij/ zij beter om kan gaan met de pijnklachten. De zelfredzaamheid van de patiënt verbeteren staat voorop. De patiënt moet uiteindelijk meer (actieve) controle krijgen over eigen klachten en daarmee samenhangend over zijn eigen leven. Voor uitgebreide patiënteninformatie kunt U elders op deze site terecht.

Samenstelling multidisciplinaire behandelprogramma's

De inhoud van een behandelprogramma is gericht op lichamelijke, psychologische en sociale problemen of op een combinatie van deze drie. Meerdere benamingen worden in de literatuur gebruikt, echter een eenduidige inhoud is niet aan te geven. Vaak is de invulling afhankelijk van beschikbare ruimtes, middelen en aanwezige deskundigheid.

Een grove indeling van mogelijke onderdelen is:

1. medisch/ lichamelijk deel
· gericht op verbetering evenwicht fysieke belasting- belastbaarheid
· afbouw medicatie
· afronding somatische diagnostiek
· uitvoerder: arts/ fysiotherapeut/ ergotherapeut

2. ontspanning
· ontspanningstraining vlgs. Jacobson, autogene training e.d.
· biofeedback
· zelfhypnose
· uitvoerder:psycholoog/fysiotherapeut

3. structurerende/steunende therapieën
· voorlichting
· gedragsverandering
· cognitieve herstructurering
· groepsgesprekken/discussie
· assertiviteitstraining
· rationele emotieve therapie
· rollenspel
· uitvoerder: arts/ psycholoog/ gedragstherapeut/ psychotherapeut/ psychosociaal therapeut, maatschappelijk werker

4. partnerbegeleiding
· gedragsverandering
· gezinstherapie
· relatietherapie
· uitvoerder:arts/psycholoog/gedragstherapeut/psychotherapeut

Het Maastrichtse Multidimodale RevalidatieProgramma voor Chronische Pijn

Halverwege de jaren tachtig is in Maastricht gestart met de operante aanpak van patiënten met chronische pijn. Allereerst klinisch, later in een poliklinische opzet. In 1991 is gestart met de huidige vorm van het behandelprogramma. Voor een succesvolle uitvoering is een goede selectie van geschikte patiënten zeer belangrijk gebleken. Patiënten dienen goed geïnformeerd te worden over de inhoud en doelstellingen van het programma. De motivatie van de patiënt om deel te nemen is cruciaal. Een screeningsprocedure voor selectie van geschikte patiënten is noodzakelijk.

Elders is een volledige beschrijving van het Maastrichtse programma beschikbaar.

Screening- en selectieprocedure

Chronisch benigne pijn (of complexe pijn) wordt in dit verband gedefinieerd:

Als een pijn-syndroom dat langer dan op grond van natuurlijke herstelprocessen bestaat, waarbij geen specifieke somatische oorzaak wordt gevonden, en waarvoor in medisch-technische zin geen specifieke behandeling bestaat.

In principe komen, vanwege de opzet van het programma, voornamelijk patiënten in aanmerking die pijn gerelateerd aan het bewegingsapparaat hebben. Op basis van eigen ervaringen is er een screenings-procedure opgesteld om te komen tot een optimale patiëntenselectie.

Voor een patiënt in aanmerking komt, dient nagegaan te worden of de medische diagnostiek voltooid is en of patiënt de geëigende medische behandelingen doorlopen heeft.
In dit verband is het nodig dat men de moeite neemt om te onderzoeken of de patiënt verwikkeld is in gerechtelijke procedures die haar/ zijn motivatie voor klachten-reductie kunnen compromitteren. Het tweede doel, het inzicht brengen in het ontstaan en beheersen van de pijnklachten, brengt tevens beperkingen met zich mee met betrekking tot de selectie van patiënten. Patiënten moeten absoluut de Nederlandse taal machtig zijn en moeten een min of meer gemiddelde intelligentie hebben.

Insluitcriteria
1. Leeftijd tussen 18-60 jaar
2. Functionele doelen kunnen formuleren
3. Gemotiveerd zijn
4. Medisch-technisch uitbehandeld zijn

Uitsluitcriteria zijn
1. Niet de Nederlandse taal machtig is
2. Zich niet zonder hulpmiddelen kunnen verplaatsen.
3. Betrokken zijn in nog niet afgeronde gerechtelijke procedures met betrekking tot de klachten.
Ernstige psychopathologie (bijv. psychose, schizofrenie)