Bovenrug / Borstkas

Thoracale Pijn bij Rib-Tip syndroom

Definitie

De definitie van het rib-tip syndroom, ook wel het costo-iliacaal syndroom, wordt beschreven als pijn in de flank ter hoogte van de bekkenkam.

Etiologie

Door het toenemen van een reeds bestaande thoracolumbale scoliose op basis van de leeftijd of osteoporose komt het distale uiteinde van de 11e of 12e rib tegen de bekkenkam aan waardoor lokaal pijn ontstaat.

Klachten/verschijnselen

Bij alle thoracale pijnklachten is een uitgebreide (tractus en speciële) anamnese van groot belang, met name wanneer er in de voorgeschiedenis een carcinoom aanwezig is. Algemene zaken zoals gewichtsverlies,(chronisch) hoesten, doorgemaakte trauma's, thoracale operaties en infecties moeten niet vergeten worden.

Daarnaast is het van belang om te vragen naar klachten van de thoracale wervelkolom en/of de pijn vastzit aan de ademhaling en/of verergert bij hoesten.

Precieze lokalisatie van de pijn en haar uitstralingspatroon moet gevraagd worden. Het karakter van de pijn en uitlokkende momenten (statische en dynamische belasting) kunnen een aanwijzing geven voor de etiologie van de pijn (neuropathisch versus nociceptief).

Bij een rib-tip syndroom worden de klachten meestal geprovoceerd door statische belasting zoals lang zitten en staan, romprotatie en lopen. De pijn is éénzijdig of dubbelzijdig gelokaliseerd.

Diagnostiek

Lichamelijk onderzoek

Uitgebreid algemeen lichamelijk en neurologisch onderzoek is altijd geïndiceerd bij thoracale pijnklachten. De sensibiliteit van de thorax en buik dient te worden onderzocht. Segmentaal sensibiliteitsverlies en veranderingen (allodynie, hyperalgesie) geven een aanwijzing of er sprake is van neuropathische pijn.

Onderzoek van de thoracale wervelkolom wordt bij voorkeur zittend uitgevoerd en bestaat uit inspectie in rust en uit palpatie van de wervels en paravertebrale structuren zoals de costovertebrale gewrichten.

Provocatie van pijn door met name passieve rotaties, flexie, extensie en lateroflexies kunnen een aanwijzing zijn voor een spinale oorzaak van de pijn.

Bij het rib-tip syndroom vindt men drukpijn op het distale einde van de 11e of 12e rib. Meestal vindt men nauwelijks ruimt tussen het distale uiteinde van de rib en de bekkenkam. De pijn kan geprovoceerd worden door lateroflexie naar de aangedane zijde.

Aanvullend Somatische Diagnostiek

Aangezien thoracale pijn geen klinisch syndroom is en de oorzaak niet altijd eenduidig uit anamnese en lichamelijk onderzoek volgt, is hulponderzoek aangewezen.

  • Bij ongecompliceerde rib-tip syndroom is aanvullend onderzoek niet geïndiceerd.

  • In het geval van een trauma met of zonder osteoporose is een röntgenfoto van de wervelkolom geïndiceerd om een ingezakte wervel uit te sluiten voldoende.

  • Bij verdenking van een maligniteit is een MRI en/of doorverwijzing altijd noodzakelijk. Met name indien er in de voorgeschiedenis sprake is van een maligniteit of als er een anamnese is van acuut ontstane zeer heftige pijn al of niet progressief van karakter. Hetzelfde geldt als er bij neurologisch onderzoek recent ontstane uitvalsverschijnselen gevonden worden.

  • In het geval van verdenking van thoraxwandpathologie en/of pulmonale klachten kan een thoraxfoto zinvol zijn. Indien afwijkend zal verwijzing naar een longarts voor verdere evaluatie plaats moeten vinden.

  • In het geval van twijfel of als er sprake is van viscerale pathologie kan een echo of een CT-scan en/of doorverwijzing geïndiceerd zijn.

Aanvullende Psychocognitieve Diagnostiek

  • RAND-36 (kwaliteit van leven)

  • VAS-Pijn (max.,min, actueel, gemiddeld/week)

  • TSK (bewegingsangst)

  • PCS (catastroferen)

  • HADS (angst en depressie)

Behandeling

Multidisciplinaire Behandeling

Op grond van de diagnose wordt al dan niet een somatische behandeling geïndiceerd en op basis van de bevindingen bij de aanvullende psychocognitieve diagnostiek kan een indicatie gesteld worden voor aanvullende diagnostiek dan wel voor een multidisciplinaire behandeling.

Niet-Somatische Behandelingen:

Somatische Behandelingen:

Farmacologische behandelingen

Andere Behandelingen

Interventionele Pijnbehandelingen: