Onderrug

Sacro-iliacale gewrichtspijn

Definitie

De International Association for the Study of Pain (IASP) definieert pijn van het sacro-iliacaal gewricht (SI-gewricht) als pijn gelokaliseerd in de regio van het SI-gewricht, reproduceerbaar door stress- en provocatietesten en een selectieve infiltratie van het SI-gewricht met een lokaal anestheticum die op dat moment tot een (tijdelijke) volledige pijnvermindering leidt.

Etiologie

Afhankelijk van de gebruikte diagnostische criteria (enkel klinisch onderzoek, positief effect intra-articulaire lokale anesthetica en medische beeldvorming) varieert de gerapporteerde prevalentie van SI-gewrichtspijn tussen 16% en 30%. Bij patiënten met persisterende lage rugpijn na een lumbale arthrodese werd SI-pijn met een prevalentie van 35% aangetoond door selectieve infiltratie met een lokaal anestheticum.

De oorzaken van SI-gewrichtspijn kunnen onderverdeeld worden in intra-articulair (infectie, arthritis, maligniteit) en extra-articulair (enthesiopathie, fracturen, ligamentair letsel en myofasciaal). Echter, vaak is er geen specifieke etiologie aantoonbaar.

Klachten/verschijnselen

Pijn vanuit het SI-gewricht is in 94% net boven de bilregio gelokaliseerd. Gerefereerde pijn kan waargenomen worden laaglumbaal (72%), bovenbeen 28%, in de lies (14%), gehele been (incl. voet) 12%, hooglumbaal (6%), het abdomen (2%).

Hierbij worden geen neurologische uitvals- of prikkelingsverschijnselen door de patiënt gemeld.

De klachten worden meestal geprovoceerd door statische belasting zoals lang zitten, lang staan en slenteren. Wandelen en fietsen gaan meestal het beste.

Diagnostiek

Lichamelijk onderzoek

Er is weinig bewijs voor de accuraatheid van afzonderlijke provocatieve SI-gewrichtstesten die specifiek het SI-gewricht zelf testen.

Wel is de reproduceerbaarheid van een aantal SI-testen aangetoond zoals de SI-Compressie test, de SI-Distractie test, de Patrick test, de Gaenslen test, de Thigh Thrust test, de Fortin vinger test en de Gillet test.

Dit zijn allen pijn provocatietesten van het SI-gewricht, waarbij als maat telt dat tenminste drie testen van de vijf of zes uitgevoerde testen positief moeten zijn.

Verder vindt men bij het algemene bewegingsonderzoek van de rug géén tekenen van een discogene oorzaak.

Aanvullend Somatische Diagnostiek

  • Medische beeldvorming wordt in de eerste plaats aangeraden om de zogenaamde "rode vlaggen" uit te sluiten (infectie, arthritis, maligniteit, fractuur).

Aanvullende Psychocognitieve Diagnostiek

  • RAND-36 (kwaliteit van leven)
  • VAS-Pijn (max.,min, actueel, gemiddeld/week)
  • TSK (bewegingsangst)
  • PCS (catastroferen)
  • HADS (angst en depressie)

Behandeling

Multidisciplinaire Behandeling

Op grond van de diagnose wordt al dan niet een somatische behandeling geïndiceerd en op basis van de bevindingen bij de aanvullende psychocognitieve diagnostiek kan een indicatie gesteld worden voor aanvullende diagnostiek dan wel voor een multidisciplinaire behandeling.

Niet-Somatische Behandelingen:

Somatische Behandelingen:

Farmacologische behandelingen:

Andere Behandelingen:

Interventionele pijnbehandelingen: