[Medicijnen] [Zenuwblokkades] [TENS] [Pijn-programma's]

Zenuwblokkades

Pijn is een ingewikkeld verschijnsel. In het algemeen ontstaat pijn doordat zenuwen in een gebied van weefselbeschadiging signalen naar de hersenen (kleine elektrische stroompjes) vervoeren, alwaar men zich van pijn bewust kan worden. Een manier om dit soort pijn te bestrijden is dus om de zenuw die deze prikkels vervoert te onderbreken.
Dit wordt zenuwblokkade genoemd. Hoewel dit op het eerste gezicht logisch lijkt, kan helaas niet alle pijn door zenuwblokkades behandeld worden. Zo kan men niet zomaar elke zenuw in het lichaam blokkeren, zonder ernstige bijwerkingen. Anderzijds zijn er soorten pijn die worden veroorzaakt door afwijkingen in hersenen en ruggenmerg. Hierbij spelen de verder naar buiten gelegen zenuwen geen rol; het heeft dan dus ook geen zin om deze te onderbreken.
Voordat tot een zenuwblokkade wordt overgegaan wordt dan ook zo zorgvuldig mogelijk nagegaan waar de pijn vandaan komt. Meestal worden eerst proef-blokkades met een tijdelijk verdovende vloeistof (zoals ook de tandarts gebruikt) uitgevoerd. Heeft zo'n blokkade een goed effect, dan kan tot een meer definitieve verdoving overgegaan worden. Dit gebeurt meestal door de betreffende zenuw te verwarmen ("Radiofrequentie").

Hoe wordt het gedaan ?

Voorbereiding
Men kan zich het beste op een behandeling voorbereiden door:

  • Een begeleider mee te nemen naar het ziekenhuis. Na de ingreep kunt U best wat steun gebruiken. Autorijden kunt U die dag beter niet doen.
  • Geen sieraden te dragen.
  • Geen nagel-lak en make-up te gebruiken.
  • Pons-kaartje en afsprakenkaart van de polikliniek meenemen.
  • Eventuele bloedverdunnende middelen te stoppen (Uw arts zal U hiervoor een voorschrift geven).

Gang van zaken

De behandeling vindt plaats in dagverpleging (In het azM "Dagcentrum"). Nadat U ingeschreven bent wordt U naar een kleedkamer gebracht. Voor de behandeling is het nodig dat U zich uitkleedt en een operatiejasje aandoet. Zo is het lichaamsdeel dat behandeld moet worden goed bereikbaar en er wordt voorkomen dat Uw eigen kleren vuil worden. Ook krijgt U een muts en sloffen voor Uw voeten. Na het omkleden brengt een verpleegkundige U naar de behandelkamer.

Behandeling

In de behandelkamer zijn aanwezig de anesthesioloog en assistent, verpleegkundige en röntgen-laborant. Soms zijn er andere artsen of stagiaires aanwezig. Verder ziet U onder meer een televisie-monitor en een röntgen-apparaat. Aangekomen op de behandelkamer gaat U op een speciale behandeltafel liggen. De plaats van de zenuwblokkade bepaalt of U op Uw rug of op Uw buik moet liggen. Als duidelijk is waar de behandeling moet plaatsvinden, krijgt U daar een plaatselijke verdoving van de huid. Na deze verdoving wordt de zenuw met een naald opgezocht. In een aantal gevallen gebeurt dit door röntgen-doorlichting. Daarna wordt door middel van een kleine teststroom de positie van de naald nogmaals gecontroleerd. Dan wordt in de nabijheid van de zenuw een kleine hoeveelheid verdovende vloeistof ingespoten. Hierdoor is de zenuw tijdelijk geblokkeerd en het is goed mogelijk dat Uw pijn minder is geworden. Meestal laat men de vloeistof even inwerken, om het effect van deze proefblokkade goed te kunnen inschatten. De arts laat U ongeveer 30 minuten wachten, waarna U naar het effect van de proefblokkade gevraagd wordt. Deze verdoving werkt overigens maar hoogstens enkele uren.
Heeft deze tijdelijke blokkade een goed effect, dan wordt er een nieuwe afspraak met U gemaakt voor het ondergaan van een definitieve behandeling. Deze behandeling gaat op precies dezelfde wijze in zijn werk. Alleen wordt in plaats van verdovende vloeistof nu een naald ingebracht die de zenuw opwarmt. De zenuw wordt niet doorgebrand maar gaat wel minder pijnprikkels doorgeven.

Na de behandeling

Als de behandeling is afgelopen (het duurt van 5-30 minuten), kleedt U zich aan. U kunt dan een afspraak maken voor een nieuwe behandeling of een nieuwe afspraak op de polikliniek.

  • Het is mogelijk dat U na de behandeling enkele uren last hebt van duizeligheid of een doof/ verlamd gevoel in Uw arm of been. Dit is tijdelijk en gaat altijd weer over.
  • Na een definitieve behandeling kunt U enige tijd (tot 8 weken) last hebben van napijn door irritatie van de behandelde zenuw. Deze pijn gaat altijd over. Voor deze pijn mag U pijnstillers nemen, zoals paracetamol, naproxen, ibuprofen.

Welke soorten pijn komen in aanmerking ?

Pijn in het aangezicht kan worden behandeld met een zenuwblokkade. Trigeminusneuralgie (veroorzaakt door een irritatie van de aangezichtszenuw) kan worden behandeld door deze zenuw te verdoven met een blokkade. Ook atypische aangezichtspijn en clusterhoofdpijn worden wel behandeld met een zenuwblokkade.

Pijn in nek en rug kan in een aantal gevallen behandeld worden met een zenuwblokkade.

In een aantal gevallen van pijn bij kanker kan een zenuwblokkade zinvol zijn.

Bij CRPS1 (sympathische reflexdystrofie) worden zenuwblokkades toegepast.

Wanneer zijn zenuwblokkades niet zinvol?

In het algemeen geldt dat het pijnlijke gebied niet te groot mag zijn. Patiënten met fibromyalgie bijv. (die op vele plaatsen pijn hebben) hebben geen baat bij zenuwblokkades. Ook wanneer pijn het gevolg is van een beschadiging van het zenuwstelsel (zoals bijv. bij pijn na gordelroos), hebben zenuwblokkades weinig effect.

Situaties waarin een zenuwblokkade niet mag worden uitgevoerd

  • Bij patiënten die bloedverdunnende middelen (zoals Sintrom, Marcoumar) gebruiken mag een zenuwblokkade alleen worden uitgevoerd na het staken daarvan.
  • Bij zwangere vrouwen kunnen alleen zenuwblokkades worden uitgevoerd wanneer er geen röntgen-doorlichting nodig is

Bij patiënten met een pacemaker is men voorzichtig, omdat de stroom bij het uitvoeren van een definitieve zenuwblokkade de werking van de pacemaker kan beïnvloeden.